X
تبلیغات
پیکوفایل
رایتل
شنبه 31 مرداد 1388
 
هشدار به روزه‌داران بی‌اشتها
بدون سحری، پروتئین بدنتان می‌سوزد
جام جم آنلاین: بسیاری با فرا رسیدن ماه مبارک رمضان برای انجام تکلیف شرعی خود، قید بیدار شدن هنگام سحر، خوردن سحری و فیض بردن از این فضای ملکوتی را می‌زنند و به اصطلاح سحری نخورده و ناشتا به استقبال ماه مبارک می‌روند، ولی آیا این رفتار غذایی، صحیح است یا خیر؛ سوالی است که جام‌جم از دکتر احمدرضا درستی، متخصص تغذیه و رئیس دانشکده و انستیتو تحقیقات تغذیه و صنایع غذایی کشور کرده است.

به گفته این متخصص تغذیه، برخی اعتقاد بر این دارند که اگر سحری نخورند، مشکلی برایشان پیش نیامده و به راحتی روزهای ماه مبارک را سپری می‌کنند در صورتی که لازم به یادآوری است که حتی اگر از نظر گوارشی نخوردن سحری برای برخی افراد مشکل ظاهری ایجاد نکند، ولی از نظر علم تغذیه تنها سیری شکم مهم نبوده بلکه سیری سلولی بسیار اهمیت دارد. فردی که سحری نمی‌خورد به بدن خود فشار بسیاری وارد می‌سازد که در نهایت علاوه بر سوءتغذیه، احتمال واکنش بدن برای مقابله با گرسنگی بسیار طولانی را به همراه دارد که این خود منجر به احتمال کاهش انرژی مورد نیاز می‌شود.

درستی می‌افزاید: این گونه افراد ممکن است دچال حالت چاقی ظاهری شوند و ضمن نخوردن سحری، مواد زائد حاصل از سوخت چربی در بدن جمع شده و باعث بروز حالت خستگی زیاد در انتهای روز می‌شود.

«حذف وعده سحری در عین حال سبب پایین افتادن قند خون در طول روز می‌شود که خود منجر به کاهش یادگیری، بی‌حوصلگی و خستگی می‌شود. بنابراین مصرف سحری در همه اوقات بسیار ضروری است.» این متخصص تغذیه با اشاره به این مطلب خاطرنشان می‌کند: در غذاها علاوه بر مواد سازنده بدن و مواد انرژی‌زا، مقادیری هم عناصر و همچنین ویتامین‌های مختلف وجود دارند که جهت فعالیت مناسب و حفظ سلامت تک‌تک اندام‌های بدن ضروری هستند که یک رژیم غذایی مناسب باید تمام این مواد را در حد کافی به بدن برساند.

وی می‌گوید: برای تامین نیازهای هر فرد بایستی مقداری از گروه‌های غذایی به طور روزانه دریافت شوند، اگر روزه‌داری در برخی افراد منجر به کاهش دریافت سبزیجات یا لبنیات شود یا منتهی به اضافه دریافت شیرینی‌ها (زولبیا و بامیه)‌ شود، تاثیر نامطلوبی بر وضع تغذیه فرد خواهد داشت. بنابراین صرف سحری مناسب و متعادل برای همه روزه‌داران بخصوص نوجوانان در حال رشد ضروری بوده و سحری باید شامل یک وعده غذای کامل برای هر فرد باشد، زیرا در طول روز بدن علاوه بر انرژی، به پروتئین، مواد معدنی و ویتامین‌ها نیازمند است.

در روزه‌داری چربی می‌سوزانید یا پروتئین؟

بدن انسان علاوه بر نیاز به انرژی برای زنده ماندن و انجام فعالیت‌های روزمره، به پروتئین‌ها نیز برای سوخت سلول‌های جدید نیاز دارد، اگر مقدار انرژی که از کربوهیدرات‌ها (قند، شکر و نشاسته)‌ و چربی‌ها به بدن می‌رسد، کافی نباشد، بدن ناچار به سوزاندن پروتئین‌های با ارزش بدن روی می‌آورد و به قول معروف گوشت بدن را می‌سوزاند، دکتر درستی با اشاره به این موضوع، یادآور می‌شود: افرادی که در اثر داشتن رژیم‌های غذایی نادرست وزن زیادی را در مدتی کوتاه از دست می‌‌دهند، در واقع تا حدودی گوشت‌های خود را از دست می‌دهند.

گفتنی است پروتئینی که در بدن از بین می‌رود ممکن است مدت‌ها وقت و غذای مناسب لازم باشد تا بتواند دوباره جایگزین شود، به همین ترتیب اگر روزه‌داری برای کسانی منجر به سوخت شدید پروتئین‌های بدن شود، لازم است رژیم غذایی این افراد به دقت مورد بازنگری و کنترل قرار بگیرد.

بخور و نخورهای سحری

اگر غذا بسیار آبکی باشد و نان در آن تیلیت شود و همچنین نوشیدن مایعات فراوان در طول غذا‌خوردن موجب کاهش دسترسی آنزیم‌های گوارشی به غذاها می‌شود و برخی بیماری‌ها و نارسایی‌های گوارشی را منجر می‌شود، دکتر درستی با اعلام این مطلب در ادامه می‌گوید: روزه‌داران باید توجه داشته باشند که مصرف ادویه فراوان علاوه بر ناراحتی‌های دستگاه گوارش، به تشنگی در طول روز هم دامن می‌زند.

گفتنی است مصرف غذاهای سرخ کرده نظیر‌کوکوسبزی، کوکو سیب‌زمینی، کتلت و گوشت‌های سرخ شده مثل کباب، جوجه کباب و ماهی نیز می‌‌تواند عوارض مشابهی را ایجاد کند.

وی مصرف سس مایونز، خامه، سوسیس و کالباس را در سحر نامناسب دانسته و می‌افزاید: این مواد غذایی باعث بروز ناراحتی‌های گوارشی از قبیل «ترش کردن» می‌شوند.

این متخصص تغذیه خاطرنشان می‌کند: اگر قرار است در وعده سحر غذای پختنی مصرف شود باید به مقدار کم از آن غذا استفاده شود و بهتر است از نان، پنیر، سبزیجات و میوه‌جات هم استفاده کرد و برای پیشگیری از مسومیت غذایی، شایسته است غذای سحری زودتر تهیه شود و پس از کمی خنک شدن در یخچال قرار داده شود و هنگام سحر دوباره خوب گرم شود.

دکتر درستی در پایان تصریح می‌کند: اگر قرار است در وعده سحر از غذاهای پخته استفاده کرد، بهتر است سحری از غذاهای حاوی قندهای پیچیده مثل نان، سیب‌زمینی آب‌پز، ماکارونی و مقدار کمی برنج استفاده کرد. به عنوان نمونه در یک وعده سحری مناسب می‌توان 8 تا 10 قاشق برنج دم‌پخت کم‌روغن، یک پیاله خورش قورمه‌سبزی که گوشت آن چربی کمی دارد و سبزی آن فقط تفت داده شده است استفاده کرد ولی باید توجه داشت که غذا نباید ترش باشد و بسیار مناسب است که همراه آن از سبزی خوردن استفاده کرد و در پایان یک پیاله ماست و در انتهای غذا یکی دو خرما، یک عدد میوه و نوشیدن آب کافی فراموش نشود.